"We zijn bezig de insecten uit te roeien", meent toxicoloog Henk Tennekes. Bijen, hommels, maar ook vlinders, kevers en muggen. Steeds meer insecten leggen het loodje.
Hoe snel de populaties krimpen is onduidelijk omdat insecten niet structureel worden geteld, zoals wel gebeurt bij vogels. "Rijd zomers in je auto maar eens door de weilanden. Twintig jaar geleden zat je voorruit dan onder de vliegjes. Dat zijn er nu steeds minder", aldus Tennekes.
Intensieve landbouw
Over de vraag hoe het komt dat steeds meer insecten uitsterven, denken wetenschappers verschillend. Maar dat het toenemende gebruik van landbouwgif daar debet aan is, daar twijfelt vrijwel niemand meer aan.
"Het gaat wereldwijd slecht met de insecten en wat opvalt is dat vooral in gebieden met intensieve landbouw de insectensterfte hoger is", vertelt Jeroen van der Sluijs, docent Nieuwe Risico's aan de Universiteit Utrecht.
Toch gaan ook insecten in natuurgebieden bij bosjes dood, vermoedelijk omdat het gif zich via het oppervlaktewater makkelijk verspreidt. "We zien de sterfte daardoor in heel Nederland", aldus Tennekes.
Zenuwstelsel
Vooral het landbouwgif van de groep neonicotinoïden, zoals imidacloprid, draagt bij aan de enorme sterfte. "Het is een superinsecticide die het zenuwstelsel van insecten aantast", legt Van der Sluijs uit. "Dit type gif is extreem geschikt voor het uitroeien van insecten die in kolonies leven, zoals muggen, bijen, hommels en mieren."
In tegenstelling tot landbouwgif dat op de planten wordt gespoten, maakt het middel de hele plant giftig. "Dus ook het stuifmeel en de nectar waarmee de bestuivende insecten de larven in hun nest voeden, is giftig." Het middel is daardoor mogelijk nog kwalijker dan DDT, dat in de jaren zestig werd verboden vanwege zijn grote giftigheid.
Steeds meer groente- en fruittelers en akkerbouwers gebruiken neonicotoïden om hun gewassen te beschermen tegen insecten. Inmiddels beslaat het een kwart van alle insecticiden wereldwijd. "We zien dat vanaf 2004 het gebruik explosief is gestegen.
Bedreiging vogelsoorten
Sindsdien neemt ook de insectensterfte sneller toe, een extra aanwijzing dat er een verband is", meent Van der Sluijs. Hard wetenschappelijk bewijs is er niet, erkent hij. "Maar de aanwijzingen zijn zo sterk dat er uit voorzorg een verbod zou moeten komen op het gebruik van deze superinsecticiden. "Je ziet nu bijvoorbeeld al dat het slecht gaat met vogelsoorten zoals de grutto, spreeuw en zwaluw die hun jongen voeden met insecten."
Verbod
Toch is een verbod alleen niet zaligmakend, weet Van der Sluijs. Ook de afkalvende biodiversiteit draagt bij. "Op landbouwgronden worden dezelfde soorten gewassen verbouwd. Staan die in bloei, dan is er veel voedsel voor de insecten. Maar bloeien ze niet, dan hebben de diertjes niets, want andere bloemen staan er niet meer."
(via de Gelderlander: http://www.gelderlander.nl/nieuws/algemeen/binnenland/8074704/Superlandbouwgif-bedreigt-insecten.ece)
| < Vorige | Volgende > |
|---|
